نوآوری باید از کنار تخت بیمار آغاز شود | ایران مدلبز

دانشجوی کارشناسی ارشد پرستاری دانشگاه علوم پزشکی تهران که موفق شده است در رقابت‌های بین‌المللی اختراعات و نوآوریIFIA INV Title Holders 2026 در ژنو سوئیس، چهار مدال طلا، یک مدال نقره و یک مدال برنز کسب کند، می‌گوید نوآوری در حوزه سلامت زمانی ارزشمند است که پاسخی برای نیازهای واقعی بیماران و نظام درمان باشد.

روابط‌عمومی سازمان نظام پرستاری – علی عباس‌زاده چراغعلی، پرستار و دانشجوی کارشناسی ارشد پرستاری داخلی، جراحی دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران، در گفت‌وگو با روابط‌عمومی سازمان نظام پرستاری، با اشاره به حضور خود در این رقابت‌ها بیان کرد: «احساس غرور از نمایندگی ایران و جامعه پرستاری، در کنار مسئولیتی که این موفقیت بر دوش من گذاشت، مهم‌ترین احساسم پس از اعلام نتایج بود. این دستاورد، انگیزه‌ای برای ادامه مسیر پژوهش و توسعه فناوری‌های سلامت است.

وی که پیش از این نیز عنوان دانشجوی نمونه کشوری در دو مقطع تحصیلی و جایزه البرز را در کارنامه خود دارد، می‌گوید سال‌هاست فعالیت خود را بر پژوهش، ثبت اختراع و طراحی فناوری‌های سلامت متمرکز کرده است تا راهکارهایی عملی برای ارتقای کیفیت مراقبت و پاسخ به چالش‌های نظام سلامت ارائه دهد.

از پژوهش تا افتخار جهانی

این دانشجوی پرستاری در ششمین دوره رقابت‌هایIFIA INV Title Holders 2026 که با حضور پژوهشگران و مخترعانی از بیش از ۵۰ کشور جهان در ژنو برگزار شد، موفق شد برای چهار اختراع خود مدال طلا کسب کند. این طرح‌ها شامل کوله‌پشتی هوشمند برای اصلاح وضعیت ستون فقرات دانش‌آموزان، نازوگاستریک تیوب هوشمند مجهز به حسگرهای مغناطیسی، سوند ادراری تشخیصی با قابلیت شناسایی سریع مسمومیت‌های دارویی و سامانه پرتابل تحلیل میکروبی مبتنی بر فناوری نانو، میکروفلوئیدیک و هوش مصنوعی برای انتخاب آنتی‌بیوتیک مناسب در بالین بیمار است.

به گفته عباس‌زاده، سیستم غیرتهاجمی اندازه‌گیری فشار ورید ژوگولار مبتنی بر فناوری لیزر نیز مدال نقره این رقابت‌ها را به دست آورد و یونیفرم پیشرفته بیمار ویژه بخش‌های مراقبت‌های ویژه(ICU) موفق به کسب مدال برنز شد.

اختراعاتی برای حل مسائل واقعی نظام سلامت

او با تأکید بر اینکه بسیاری از ایده‌هایش در محیط‌های درمانی شکل گرفته‌اند، افزود: به‌عنوان یک پرستار هر روز با نیازها و مشکلات واقعی بیماران و کادر درمان مواجه هستم. همین تجربه‌های بالینی باعث شده است ایده‌ها به سمت حل مسائل واقعی هدایت شوند. بهترین نوآوری‌ها از دل نیازهای واقعی نظام سلامت متولد می‌شوند.

پرستاری؛ فراتر از مراقبت

این پژوهشگر حوزه سلامت، پرستاران را از مهم‌ترین گروه‌های اثرگذار در توسعه فناوری‌های پزشکی دانست و گفت: پرستاران به‌دلیل ارتباط مستقیم و مستمر با بیماران، شناخت دقیقی از چالش‌های درمان و مراقبت دارند. این شناخت می‌تواند زمینه طراحی تجهیزات، نرم‌افزارها و فناوری‌های نوین را فراهم کند. امروز پرستاری تنها به ارائه خدمات درمانی محدود نیست و می‌تواند در پژوهش، کارآفرینی و توسعه فناوری نیز نقش‌آفرین باشد.

از ایده تا فناوری

عباس‌زاده مسیر دستیابی به اختراعات را فرآیندی طولانی و پرچالش توصیف کرد و افزود: از شکل‌گیری ایده تا طراحی، ساخت نمونه اولیه، انجام آزمایش‌ها، ثبت اختراع و حضور در رقابت‌های بین‌المللی، هر مرحله نیازمند تلاش مستمر است. در کنار آن ادامه تحصیل و فعالیت حرفه‌ای نیز مدیریت زمان و برنامه‌ریزی دقیق می‌طلبد.

وی درباره آینده این طرح‌ها هم بیان کرد: بخش قابل توجهی از این اختراعات با رویکرد کاربردی طراحی شده‌اند و قابلیت تجاری‌سازی دارند. هدف اصلی من این است که این فناوری‌ها از مرحله نمونه اولیه عبور کرده و وارد مراکز درمانی شوند تا بیماران و کادر درمان از مزایای آن بهره‌مند شوند.

این دانشجوی نخبه پرستاری، پشتکار، یادگیری مستمر، کار تیمی و توانایی شناسایی مسائل واقعی را مهم‌ترین ویژگی‌های یک مخترع موفق دانست و گفت: اختراع یعنی یافتن راه‌حل برای یک مسئله واقعی؛ مسئله‌ای که شاید بسیاری از کنار آن عبور کنند.

او همچنین نقش دانشگاه‌ها را در توسعه زیست‌بوم نوآوری بسیار مهم ارزیابی کرد و افزود: دانشگاه‌ها باید علاوه بر آموزش، مسیر تبدیل ایده به محصول را نیز هموار کنند. حمایت از دانشجویان خلاق، توسعه مراکز رشد، ارتباط مؤثر با صنعت و تقویت پژوهش‌های کاربردی، می‌تواند به حل مسائل جامعه کمک کند.

چشم‌انداز آینده پرستاری و نوآوری

عباس‌زاده موفقیت‌های بین‌المللی را عاملی برای ارتقای جایگاه حرفه پرستاری دانست و گفت: حضور پرستاران در عرصه‌های علمی و فناوری، تصویری متفاوت از این حرفه ارائه می‌دهد و نشان می‌دهد پرستاران علاوه بر ارائه مراقبت، در تولید دانش، نوآوری و توسعه فناوری نیز نقش مؤثری دارند.

وی درباره انگیزه اصلی خود برای ادامه این مسیر بیان کرد: هر زمان احساس کنم ایده‌ای می‌تواند کیفیت زندگی بیماران را بهبود دهد یا بخشی از مشکلات کادر درمان را کاهش دهد، انگیزه پیدا می‌کنم آن را به فناوری تبدیل کنم. همین احساس مفید بودن بزرگ‌ترین انگیزه من است.

این دانشجوی پرستاری در پایان با توصیه به دانشجویان این رشته گفت: از پژوهش، نوآوری و یادگیری مهارت‌های نوین غافل نشوند. آینده نظام سلامت به سمت فناوری‌های سلامت، هوش مصنوعی و پزشکی هوشمند در حرکت است و پرستاران می‌توانند در این تحول نقش کلیدی داشته باشند.

وی همچنین از مسئولان حوزه سلامت و فناوری خواست با حمایت از پژوهش‌های کاربردی، تسهیل فرآیند تجاری‌سازی اختراعات، سرمایه‌گذاری بر ایده‌های نوآورانه و تقویت ارتباط میان دانشگاه، صنعت و نظام سلامت، زمینه تبدیل ایده‌های پژوهشگران جوان به فناوری‌های اثرگذار را فراهم کنند.