حرص خوردن زیاد چه بلایی سر بدن می‌آورد؟ | ایران مدلبز

ایسنا: فاطمه ویسمه ای، روانشناس اظهار کرد: حرص خوردن به تنهایی یک اصطلاح تشخیصی روانشناسی نیست معمولا وقتی که این عبارت را به کار می بریم منظورمان ترکیبی از هیجان هایی مثل خشم، ناکامی، نگرانی و فکرکردن مداوم به یک اتفاق است. وقتی اتفاقی تهدیدکننده تلقی شده یا ناعادلانه یا خارج از کنترل مان می شود، سیستم سمپاتیک بدن فعال می شود، ضربان قلب بالا می رود، تنش عضلات بیشتر می شود و بعد در حالت آماده باش قرار می گیرد. اگر ذهن هم همان اتفاق را مرور کند این برانگیختگی دوباره تکرار و تکرار می شود به خاطر همین می گوییم که حرص خوردن فقط فکرکردن نیست می تواند همزمان یک تجربه ذهنی و بدنی باشد.

وی درباره تفاوت حرص خوردن با خشم، گفت: خشم یک هیجان است و حرص خوردن می تواند یکی از شکل هایی باشد که فرد هیجانش را تجربه کند یا با آن درگیر شود. مثلا ممکن است کسی که خیلی عصبانی است به جای اینکه بیاید درباره ناراحتی خود صحبت کند، ساعت ها، روزها و حتی ماه ها ذهنش درگیر آن اتفاق باشد و مرورش کند و با خودش کلنجار برود و تبدیل به نشخوار فکری یا نگرانی شود، اینجا ممکن است با سرکوب این بروز خشم مواجه شویم، اما نمی توانیم بگوییم که حالا هرکسی که حرص می خورد لزوما خشمش را سرکوب می کند. آن چیزی که اهمیت دارد این است که خشم، انفجاری تخلیه نشود و از طرفی هم کاملا به درون برنگردد، باید یک تعادلی باشد ؛ اول آن را بشناسیم و بعد به شکل موثری بروزش دهیم و بیانش کنیم.

این روان شناس با اشاره به نقشِ ساختار شخصیت و عزت نفس در تمایز حل مساله و حرص خوردن هنگام بروز مشکلات گفت:یکی از تفاوت های مهم نوع نگاه افراد به قابل کنترل بودن موقعیت است. کسی که احساس می کند می تواند کاری انجام دهد معمولا راحت تر به سمت برنامه ریزی و حل مساله می رود، اما وقتی که فرد احساس می کند هیچ کاری از دستش برنمی آید احتمال اینکه درگیر نگرانی و نشخوار فکری شود بیشتر است. البته ممکن است عواملی مثل تحمل ناکامی ها، اضطراب ها ، تجربه های قبلی، سبک تربیتی، احساس کارآمدی هم اثر داشته باشد، بنابراین نمی توانیم بگوییم که این تفاوت فقط به شخصیت یا عزت نفس مربوط است بیشتر با یک مجموعه ای از ویژگی ها و مهارت های تنظیم هیجان و حل مساله سروکار داریم.

ویسمه ای در این باره که وسواس بی نقص بودن و میل به بهترین بودن چقدر در حرص خوردن های روزمره نقش دارد، گفت: به نظرم یکی از جاهایی که این تمایل افراطی به عالی بودن و بدون نقص رفتار کردن خودش را نشان می دهد همین جاست؛ جایی که ذهنمان مدام می گوید که باید اینطوری می شد، نباید این حرف را می زدم، باید بهتر رفتار می کردم و هرچی فاصله بین چیزی که انتظار داریم و چیزی که واقعا اتفاق افتاده بیشتر باشد، ناکامی هم بیشتر است البته که هر ناکامی از کمال گرایی نمی آید و مساله زمانی پررنگ تر می شود که آرامش ما بیش از حد به این وابسته باشد که شرایط آدم ها یا حتی خودمان دقیقا مطابق انتظارمان رفتار کنیم.

حرص خوردن؛ عامل پنهان استرس مزمن وی در خصوص این که حرص خوردن تا چه حد سلامت جسمانی (فشارخون، خواب، گوارش) را تهدید می کند ، گفت:اگر حرص خوردن تبدیل به یک الگوی همیشگی شود می تواند بخشی از تجربه استرس مزمن باشد بعد هم برای استرس های مکرر آن مدام مجبور است که سیستم استرسش را تنظیم کند و این موضوع می تواند روی خواب، فشارخون، تنش عضلات حتی عملکرد دستگاه گوارش تاثیر بگذارد. نمی توانیم بگوییم که با هر بار ناراحت شدن یا حرص خوردن مستقیم بدن دچار آسیب می شود، اما تداوم و شدت آن قطعا تاثیرگذار خواهد بود، یعنی وقتی ذهنمان تقریبا همیشه درگیر یک مساله است و بدن فرصت نمی کند که به حالت آرامشش برگردد علائم استرس هم بروز پیدا می کند.

همچنین اگر ذهن دائما وقایع روزمره را از زاویه بی عدالتی یا غیرقابل اعتماد بودن دنیا بررسی کند، این نگاه رفته رفته به یک الگوی فکری ثابت تبدیل می شود که فرد را در خود حبس می کند. فرد ممکن است به یک سری نتایج کلی برسد که آدم ها قابل اعتماد نیستند، همیشه حق من ضایع می شود یا هیچ چیز درست نمی شود و … اینجا زمینه برای بدبینی می تواند بیشتر شود. البته نمی توانیم بگوییم هر فردی که زیاد حرص می خورد حتما بدبین می شود.