حل چالش‌های آموزش پرستاری بدون مشارکت نظام سلامت و تأمین منابع ممکن نیست | ایران مدلبز

رئیس شورای‌عالی نظام پرستاری، در نشست تخصصی موضوعات آموزش پرستاری با اشاره به چالش‌های موجود در حوزه آموزش، جذب و نگهداشت نیروی انسانی، بر ضرورت هم‌افزایی میان دانشگاه‌ها، نظام پرستاری و بخش‌های تصمیم‌گیر کشور تأکید کرد.

به‌گزارش روابط‌عمومی سازمان نظام پرستاری،‌ دکتر ابوالقاسم ابوطالبی گفت: حل مشکلات موجود نیازمند تشخیص درست مسائل و مشارکت همه بخش‌های مرتبط است و بدون فراهم شدن شرایط مناسب برای جذب و نگهداشت نیروها، بسیاری از مشکلات حوزه آموزش و خدمات پرستاری ادامه خواهد داشت.

رئیس شورای‌عالی سازمان نظام پرستاری با اشاره به گلایه برخی مدیران آموزشی درباره کمبود نیرو و نرسیدن ظرفیت‌های آموزشی به نیاز واقعی کشور افزود: در کنار توسعه آموزش، باید به مشکلات حقوقی، معیشتی و تبعیض در پرداخت‌ها نیز توجه شود؛ چرا که این مسائل بر انگیزه نیروهای پرستاری تأثیر مستقیم دارد.

ابوطالبی همچنین کمبود منابع در بیمارستان‌ها و دانشگاه‌ها را از دیگر موانع مهم دانست و ادامه داد: نظام سلامت کشور همچنان درمان‌محور است و حوزه پیشگیری در آن مغفول مانده؛ در حالی که تقویت آموزش، پیشگیری و مراقبت می‌تواند بسیاری از هزینه‌ها و مشکلات آینده را کاهش دهد.

وی با تأکید بر ضرورت افزایش ظرفیت‌های حمایتی و تقویت زیرساخت‌های آموزشی اضافه کرد: توجه به پژوهش نباید باعث کمرنگ شدن جایگاه آموزش شود و لازم است توازن مناسبی میان آموزش، پژوهش و تربیت نیروی انسانی برقرار باشد.

رئیس شورای‌عالی سازمان نظام پرستاری در پایان از استادان و فعالان حوزه پرستاری خواست با مشارکت بیشتر در تصمیم‌سازی‌ها و همکاری با سازمان نظام پرستاری، به بهبود وضعیت آموزش و ارتقای حقوق دانشجویان و پرستاران کمک کنند.

رئیس شورای‌عالی سازمان نظام پرستاری پیش از این در جلسه کمیسیون بهداشت مجلس در سازمان نظام پرستاری گفته بود: جذب و استخدام پرستاران مطابق با خروجی دانشکده‌های پرستاری نیست. سازمان اداری، استخدامی پرستاری را جزو مشاغل حاکمیتی نمی‌داند و این موضوع باید حل شود. همچنین سازمان اداری، استخدامی معتقد است به‌دلیل اینکه نسبت استاندار ۱.۸ پرستار به ازای هر تخت در قانون نیست، موظف به رعایت نسبت استاندارد ۱.۸ پرستار به تخت نیست. لازم است در این حوزه قانون‌گذاری شود تا به‌دلیل کمبود نیرو دچار مشکل نشویم.

دکتر قاسم ابوطالبی در این نشست بیان کرد: موضوعی که باید به آن اشاره کنم این است که جذب و استخدام پرستاران مطابق با خروجی دانشکده‌های پرستاری نیست. سازمان اداری، استخدامی پرستاری را جزو مشاغل حاکمیتی نمی‌داند و این موضوع باید حل شود.

ابوطالبی ادامه داد: وقتی پرستاری شغل حاکمیتی نیست، استدلال سازمان اداری، استخدامی این است که نمی‌تواند به‌ازای هر یک نفر خروجی، یک نفر را وارد سیستم کند. به همین دلیل تعداد پرستاران سال به سال کمتر می‌شود.

نسبت استاندار ۱.۸ پرستار به ازای هر تخت قانون شود تا دچار مشکل کمبود نیرو نشویم

وی اضافه کرد: موضوع دوم این است که سازمان اداری، استخدامی معتقد است نسبت استاندار ۱.۸ پرستار به ازای هر تخت در جایی ثبت نشده است و اعلام کرده به‌‌دلیل اینکه این نسبت در قانون نیست موظف نیست نسبت ۱.۸ را رعایت کند. لازم است در این حوزه قانون‌گذاری شود تا به‌دلیل کمبود نیرو دچار مشکل نشویم.

رئیس شورای‌عالی سازمان نظام پرستاری گفت: در موضوع استخدام هم آمار خروجی با استخدام همخوان نیست. جذب ۱۲ هزار و ۵۰۰ نفر، آمار دفترچه‌ای است؛ اما دانشگاه‌ها معمولا ۳۰ تا ۴۰ درصد اضافه بر ظرفیت جذب می‌کنند و به‌رغم خروجی، جذب پایین است.

ابوطالبی افزود: همین موضوع باعث شده که در دوران جنگ پرستاران فشار زیادی متحمل شوند. برای مثال پرستاری می‌گفت بالای ۲۴ ساعت در بیمارستان مانده است که بتواند با توجه به شرایط تداوم خدمت را حفظ کند. به‌همین دلیل انتظاری که هم از دولت و هم از مجلس داریم این است که سهمیه استخدامی فعلی جوابگو نیست.

مدارس بهیاری یکی از چالش‌های پرستاری و نظام سلامت است

وی ادامه داد: یکی از چالش‌های دیگر حوزه پرستاری مدارس بهیاری است. شورای‌عالی انقلاب فرهنگی در سال ۱۴۰۲ مصوب کرد که مدارس بهیاری توسعه پیدا نکند. در استان‌هایی مثل سیستان و بلوچستان، بوشهر، هرمزگان دانش‌آموزان را در مدارس بهیاری جذب می‌کنند و این دانش‌آموزان نخبه و با معدل بالا فارغ التحصیل که می‌شوند، با مدرک دیپلم جایی استخدام نمی‌شود.

رئیس شورای‌عالی سازمان نظام پرستاری ادامه داد: این دانش‌آموزان سوخت می‌شوند. آنها امروز به‌عنوان بهیار هیچ کجا نمی‌توانند استخدام شوند. به‌همین دلیل دانشگاه‌های علوم پزشکی این استان‌ها بیشتر نیروهایشان را از استان‌های دیگر جذب می‌کنند و در نتیجه شاهد اتفاقاتی مانند جنگ اخیر هستیم که در استان هرمزگان در زمان جنگ با مشکل نیروی انسانی مواجه می‌شود و نیروهای غیر بومی می‌روند.

وی اضافه کرد: دلیل اینکه می‌گوییم مدارس بهیاری به نظام سلامت ضربه می‌زند همین موارد است. وقتی بهیار جایی استخدام نمی‌شود، چرا روزبه‌روز ظرفیت آموزشگاه‌های بهیاری را زیادتر می‌کنند. قرار بود سال ۱۴۰۲، ۵درصد سهمیه به دهیاران داده شود. قرار بود ۲ هزار بهیار موجود ظرف ۵ سال تبدیل وضعیت شوند، سهمیه بگیرند که پرستاری بخوانند و وارد بازار کار شوند؛ اما اتفاقی نیفتاد و الان بالای ۵۰ مدرسه بهیاری داریم.

ابوطالبی گفت: از طرف دیگر در استانی مانند اردبیل که نسبت پرستارانی که تربیت می‌شوند بالاتر از ظرفیت جذب است و جزو استان‌هایی است که از لحاظ تربیت پرستار غنی است، مدرسه بهیاری تاسیس شده است. اگر کمبود منابع داریم؛ چرا اتلاف هزینه می‌کنیم و در استانی که پرستار به‌حد کافی هست، چرا بهیار تربیت می‌شود. درخواست داریم که کمیسیون بهداشت برای این موضوع راهکاری داشته باشند.

نظام پرداخت باید عادلانه شود

رئیس شورای‌عالی سازمان نظام پرستاری افزود: در موضوع ترمیم حقوق پرستاران باید گفت؛ در بعضی استان‌ها مثل البرز یا بعضی دانشگاه‌ها مانند دانشگاه‌های تهران پرستاران از آزمون استخدامی استقبال نکردند. دلیل آن این است نظام پرداخت عادلانه نیست یا منابعی که در خود وزارت بهداشت هست، عادلانه توزیع نمی‌شود.

وی ادامه داد: انتظار داریم حداقل اگر حقوق پایین است پرستاران معوقه نداشته باشند. همین امروز پرستاران بالای چهار ماه معوقه دارند. همان حقوق هم با تاخیر پرداخت می‌شود. در موضوع رفاهیت هم که اصلا وضعیت مناسب نیست. پول لباس یک پرستار حداقل ۳ میلیون تومان است؛ در این حال حق لباسی که پرداخت می‌شود ۱۵۰ هزار تومان است و همین رفاهیات هم با ۳ سال تاخیر هنوز پرداخت نشده است.